ความหมายของ Onii-chan และ Onee-chan ในภาษาญี่ปุ่น

ซับไทยมักเขียน onii-chan ว่า “พี่ชายตัวน้อย” ทั้งที่คนถูกเรียกคือพี่ที่เกิดก่อน ไม่ใช่น้องตัวเล็กในบ้าน

Chan ในที่นี้เป็นคำลงท้ายที่ทำให้โทนใกล้ชิด ไม่ได้ย่ออายุของพี่ชายให้กลายเป็นเด็ก เราเคยเขียนเรื่อง สมาชิกในครอบครัวภาษาญี่ปุ่น ไว้แล้ว ส่วนรอบนี้โฟกัสวงพี่น้องที่โผล่ในอนิเมะจนหลายคนจำคำนี้ได้ก่อนตารางไวยากรณ์

สารบัญ 9

พี่ชาย — Onii-chan หมายถึงอะไร

Onii-chan เป็นวิธีเรียกพี่ชายแบบไม่เป็นทางการในภาษาญี่ปุ่น คันจิ Onii [お兄] ชี้ว่าเป็นพี่ชาย ส่วน chan เป็นคำลงท้ายที่สนิทและน่ารัก ใช้กับคนใกล้ชิด ไม่ได้แปลว่า “ตัวน้อย” และไม่ได้ทำให้อีกฝ่ายกลายเป็นน้องชาย

รูปที่สุภาพและได้ยินบ่อยคือเติม san จึงกลายเป็น onii-san [お兄さん] ใช้ทั้งตอนเรียกพี่ในบ้านและตอนพูดถึงผู้ชายอายุมากกว่าแบบให้เกียรติ ใส่หลังชื่อก็ได้ เช่น Kevin-oniichan

คำนี้ใช้กับพี่ชายของตัวเอง และบางครั้งกับคนที่ถือว่าเป็นพี่ แม้ไม่ได้สายเลือดเดียวกัน คนญี่ปุ่นยังเรียกหนุ่มแปลกหน้าแบบกันเองว่า onii-san ได้ คล้ายคนไทยเรียก “พี่” คนที่ไม่ใช่พี่ในบ้าน

Oniichan หรือ Onii-chan อันไหนถูก?

ทั้งสองแบบใช้ได้ ขีดกลางเป็นแค่ทางเลือกตอนเขียน โรมาจิ เพื่อแยกคำว่าพี่ชายออกจากคำลงท้าย chan หรือ san ข้อที่ควรเลี่ยงคือเขียนแค่ onichan เพราะชิดกับ Oni [鬼] ซึ่งแปลว่าปีศาจ ยักษ์ หรืออสูร

พี่สาว — Onee-chan หมายถึงอะไร

Onee-chan เป็นวิธีเรียกพี่สาวแบบไม่เป็นทางการ คันจิ Onee [お姉] หมายถึงพี่สาวโดยตรง คำลงท้าย chan ทำให้โทนใกล้ชิดเหมือนฝั่งพี่ชาย ไม่ได้แปลว่า “พี่สาวตัวน้อย”

Onee-san [お姉さん] สุภาพกว่า และได้ยินบ่อยทั้งในบ้านและตอนเรียกผู้หญิงอายุมากกว่าข้างนอก ในบ้านบางหลังผู้ชายใช้ onee-san มากกว่า onee-chan ขึ้นกับบรรยากาศครอบครัว

Ane หมายถึงอะไร?

Ane [姉] ใช้ตอนพูดถึงพี่สาวของตัวเองให้คนนอกฟัง ไม่ใช่คำที่ตะโกนเรียกหน้าพี่สาวโดยตรง อีกรูปที่สุภาพและโบราณกว่าคือ aneue [姉上]

รูปแบบต่าง ๆ ในการพูดถึงพี่ชายในภาษาญี่ปุ่น

ภาษาญี่ปุ่นมีลำดับชั้นของคำ ทั้งภาษาราชการ ภาษาทั่วไป และภาษาบ้าน ๆ นี่คือเหตุผลที่คำเรียกพี่ชายกับพี่สาวมีหลายรูปขนาดนี้ ตารางด้านล่างจัดตามระดับ ไม่ใช่คะแนนความรักในบ้าน ใครอยากไล่โทนสุภาพทั้งระบบ ดูต่อได้ที่บทความเรื่อง เคโกะ

คำทั้งหมดในรายการด้านล่างนี้หมายถึงพี่สาวหรือพี่ชาย:

คำอธิบาย	พี่ชาย	พี่สาว
Keigo - ทางการเกินไป - ราชวงศ์	onii-sama [お兄さま]	onee-sama [お姉さま]
Sonkeigo (พี่น้องที่สูงกว่า)	aniue [兄上]	aneue [姉上]
ทางการ - ทั่วไป - ปกติ	onii-san [お兄さん]	onee-san [お姉さん]
ไม่เป็นทางการเล็กน้อย	nii-san [兄さん]	nee-san [姉さん]
ไม่มีคำต่อท้ายที่เคารพ ไม่เป็นทางการ	nii [兄]	nee [姉]
คำต่อท้ายไม่เป็นทางการและคำเล็ก ๆ	onii-chan [お兄ちゃん]	onee-chan [お姉ちゃん]
ไม่เป็นทางการอย่างสมบูรณ์พร้อมคำต่อท้ายเล็ก ๆ	nii-chan [兄ちゃん]	nee-chan [姉ちゃん]
ทางเลือกแทน nii และ nee ตอนพูดถึง	ani [兄]	ane [姉]
ล้ำค่า เป็นที่รัก น่าภาคภูมิใจ	Aniki [兄貴]	aneki [姉貴]

Aniki มักถูกใช้โดยยากูซ่า เป็นเหมือนพี่ชายที่เป็นเพื่อนร่วมรบ คันจิ [貴] หมายถึงสิ่งที่ล้ำค่า เป็นที่รัก และมีค่า

Imouto และ Otouto — น้องสาวและน้องชาย

เพื่ออ้างถึงน้องชาย เราใช้คำว่า otouto [弟] ส่วนน้องสาวเรียกว่า imouto [妹]

คำเหล่านี้มักไม่ใช้คำต่อท้าย ยกเว้นเมื่ออ้างถึงสมาชิกของครอบครัวอื่น เช่น น้องสาวของเพื่อนของคุณ ควรใช้ imouto-san

ต่างจาก onii-san และ onee-san เราไม่ได้ใช้ imouto และ otouto บ่อยนักเพื่อพูดกับน้องของตัวเองตรง ๆ โดยทั่วไปชาวญี่ปุ่นจะเรียกคนที่อายุน้อยกว่าด้วยชื่อ

ถ้าค้นในพจนานุกรมญี่ปุ่น จะเจอวิธีเรียกน้องสาวอีกเป็นสิบแบบ แต่ในชีวิตจริงแทบไม่โผล่ นอกอนิเมะที่ชอบย้ำคำว่า imouto จนกลายเป็นมุก

รูปแบบต่าง ๆ ในการพูดถึงพี่น้องในภาษาญี่ปุ่น

เราได้เรียนรู้รูปแบบหลักในการอ้างถึงน้องชายและพี่ชายแล้ว ตอนนี้มาดูคำอื่นในภาษาญี่ปุ่นที่ใช้พูดถึงพี่น้องเป็นกลุ่ม:

ภาษาญี่ปุ่น	คานะ	โรมะจิ	ภาษาไทย
兄弟	きょうだい	kyoudai	พี่น้อง (ทั้งชายและหญิง)
姉妹	しまい	shimai	พี่น้องผู้หญิง
兄	あに	ani	พี่ชาย (ตอนพูดถึง)
姉	あね	ane	พี่สาว (ตอนพูดถึง)
弟	おとうと	otouto	น้องชาย
妹	いもうと	imouto	น้องสาว
双子	ふたご	futago	ฝาแฝด
義弟	ぎてい	gitei	น้องเขย / น้องชายบุญธรรม
義妹	ぎまい	gimai	น้องสะใภ้ / น้องสาวบุญธรรม

Futago — เมื่อเป็นพี่น้องฝาแฝด?

ถ้าทั้งสองเป็นพี่น้องฝาแฝด พวกเขาเรียกตัวเองว่าอะไร? ใครจะตัดสินใจเป็นน้องหรือพี่? คำว่าฝาแฝดในภาษาญี่ปุ่นคือ futago [双子] ซึ่งหมายถึงเด็กที่เป็นคู่หรือเป็นกลุ่ม

ในความเป็นจริง แม้ฝาแฝดที่เกิดในเวลาใกล้กันก็ยังถูกจัดลำดับ คนที่ออกจากท้องแม่ก่อนถือว่าเป็นพี่ ดังนั้นจึงพูดได้ว่า:

• futago no ani [双子の兄] พี่ชายฝาแฝด
• futago no ane [双子の姉] พี่สาวฝาแฝด
• futago no oniisan [双子のお兄さん] พี่ชายฝาแฝด (ตอนเรียกแบบสุภาพ)
• futago no oneesan [双子のお姉さん] พี่สาวฝาแฝด (ตอนเรียกแบบสุภาพ)
• futago no otouto [双子の弟] น้องชายฝาแฝด
• futago no imouto [双子の妹] น้องสาวฝาแฝด
• tsuin [ツイン] จากภาษาอังกฤษ twins

Kyoudai และ Shimai — วิธีอื่นในการพูดถึงพี่น้อง

ถ้าต้องการพูดถึงพี่น้องหลายคน ให้รวมคันจิของพี่กับน้องเข้าด้วยกัน พี่น้องในภาษาญี่ปุ่นเขียนว่า kyoudai [兄弟] และพี่น้องผู้หญิงเขียนว่า shimai [姉妹]

Kyoudai ครอบคลุมพี่น้องทั้งหมดได้ แม้มีผู้หญิงปนอยู่ บางครั้งในมังงะจะเขียน kyoudai ด้วยคันจิคนละคู่ เช่น 兄妹 หรือ 姉弟 เพื่อบอกเพศของคนในบ้าน อ่านยังเป็น kyoudai อยู่ดี

ถ้าจำได้แค่ก้อนเดียว: เวลาเรียกหน้าพี่ใช้ onii-chan หรือ onii-san ตามความสนิท เวลาเล่าให้คนนอกฟังว่ามีพี่ชาย ใช้ ani ฝั่งพี่สาวเดินตามสูตรเดียวกันด้วย onee-chan, onee-san และ ane