สองสำนวนญี่ปุ่นที่ถูกสับสนบ่อยในคำอธิบายภาษาไทยคือ こんばんは (คนบันวะ) และ おやすみ (โอยาสึมิ) สำนวนแรกเป็นคำทักทายเมื่อพบใครตอนเย็นหรือกลางคืน ส่วนสำนวนที่สองเป็นการบอกลาหรืออวยพรให้พักผ่อน การแปลทั้งสองว่า «ราตรีสวัสดิ์» ถูกในพจนานุกรมแต่ไม่ถูกในบทสนทนา บทความนี้แยกสองสำนวนอธิบายว่าคำประกอบขึ้นจากอะไร และแสดงทางเลือกที่ใช้จริง

สารบัญ 11
สองสำนวน สองหน้าที่ต่างกัน
こんばんは เป็นคำทักทายตอนเย็นหรือกลางคืนที่ใช้เมื่อพบใครหรือเริ่มบทสนทนาหลังฟ้ามืด おやすみ ใช้เมื่อบอกลาตอนกลางคืนหรือเมื่อใครจะเข้านอน สำนวนแรกเปิดการปฏิสัมพันธ์ ส่วนสำนวนที่สองปิด ถ้าเพื่อนมาถึงบ้านคุณตอนสองทุ่ม คุณพูด こんばんは เมื่อเพื่อนกลับบ้านไปนอน คุณพูด おやすみなさい การใช้ おやすみ เป็นคำทักทายฟังดูแปลก และการใช้ こんばんは เป็นคำบอกลาตอนกลางคืนก็รู้สึกไม่ครบถ้วน
โครงสร้างของ こんばんは
คำนี้เขียนว่า 今晩は ประกอบด้วย 今 (kon) แปลว่า «นี้» หรือ «ตอนนี้» 晩 (ban) แปลว่า «เย็น» หรือ «ค่ำ» และ は เป็นอนุภาคหัวข้อที่อ่านว่า «wa» ในที่นี้ ทั้งคำชี้ไปที่ «เย็นนี้» และทำหน้าที่เป็นคำทักทายแบบย่อ เช่นเดียวกับ こんにちは อนุภาคนั้นอธิบายการเขียนได้ เพราะเสียงคือ «คนบันวะ» แต่ตัวคานะสุดท้ายคือ は ไม่ใช่ わ การเขียน こんばんわ เป็นข้อผิดพลาดที่พบบ่อยแม้ในผู้เรียน
ใช้ こんばんは เมื่อใด
ใช้ตั้งแต่ช่วงเย็นเป็นต้นไป เมื่อพบเพื่อนบ้าน เพื่อนร่วมงาน พนักงานร้าน หรือคนรู้จัก สำนวนนี้เหมาะกับสถานการณ์เป็นกลางและเป็นทางการ จึงปลอดภัยกับคนที่ยังไม่สนิท กับเพื่อนสนิทและครอบครัว คำทักทายมักสั้นลงหรือถูกข้ามไป และใช้ おー หรือ やあ แทนได้ こんばんは ยังใช้ได้เมื่อเข้าไปในร้านอาหารหรือร้านค้าตอนกลางคืนเพื่อทักทายพนักงาน
おやすみ คืออะไรจริง ๆ
おやすみ คือคำนำหน้าสุภาพ お รวมกับ 休み (yasumi) แปลว่า «การพักผ่อน» มาจากรากศัพท์กริยา 休む (yasumu) แปลว่า «พัก» ตัว お เป็นคำนำหน้าสุภาพ ไม่ใช่คำแยกที่แปลว่า «พ่อ» หรือ «แม่» ในอินเทอร์เน็ตมีคำอธิบายว่า おやすみ มาจาก 親 (oya) แปลว่า «พ่อแม่» และหมายถึง «การพักจากพ่อแม่» แต่คันจิในรูปมาตรฐานคือ 休 และคำนี้เพียงอวยพรให้พักผ่อนอย่างดี おやすみなさい เป็นรูปเต็มและสุภาพกว่า ส่วน おやすみ เป็นรูปย่อแบบกันเอง
おやすみ หรือ おやすみなさい
ทั้งสองถูกต้องและต่างกันที่ความสุภาพ おやすみなさい เป็นรูปมาตรฐานที่ใช้กับครอบครัว แขก เพื่อนร่วมงาน และคนที่ต้องให้เกียรติ ส่วน おやすみ เพียงอย่างเดียวเป็นกันเอง พ่อแม่พูดกับลูก เพื่อนพูดกับเพื่อน และคู่รักใช้ที่บ้าน ในโรงแรมหรือสถานการณ์เป็นทางการ รูปยาวปลอดภัยกว่า เจ้าบ้านที่บอกลาแขกตอนกลางคืนมักใช้ おやすみなさい
คนญี่ปุ่นใช้เมื่อใดจริง ๆ
สำนวนนี้ปรากฏบ่อยกว่าความหมายแคบ ๆ ว่า «ก่อนนอน» มาก ผู้คนใช้เมื่อออกจากบ้านเพื่อนตอนกลางคืน เมื่อวางสายโทรศัพท์ดึก เมื่อเพื่อนร่วมงานคนสุดท้ายออกจากออฟฟิศ และเมื่อจะเข้านอน พิธีกรโทรทัศน์และวิทยุใช้ปิดรายการตอนกลางคืน ในข้อความสั้น ๆ おやすみ ก็เป็นวิธีปกติในการจบบทสนทนายามค่ำคืนโดยไม่ต้องบอกลาแบบเป็นทางการ
ทางเลือกที่ใช้จริง
มีทางเลือกที่ใช้บ่อยและปลอดภัย よい夢を (yoi yume o) แปลว่า «ฝันดี» ใช้กับเด็ก คู่รัก และเพื่อน また明日 (mata ashita) แปลว่า «เจอกันพรุ่งนี้» เหมาะเมื่อจะพบกันอีกเร็ว ๆ นี้ じゃあね (jaa ne) เป็นคำบอกลาแบบกันเองระหว่างเพื่อนใช้ได้ทุกเวลา お疲れ様でした (otsukaresama deshita) ปิดวันทำงานและขอบคุณความทุ่มเท ごきげんよう (gokigen'yō) เป็นคำทักทายและคำลาที่เป็นทางการใช้ในบริบทที่ประณีตหรือแบบดั้งเดิม ทั้งหมดมีระดับความเป็นทางการชัดเจน จึงควรเลือกให้เหมาะกับความสัมพันธ์
สิ่งที่ควรหลีกเลี่ยง
บางรูปแบบแพร่ในอินเทอร์เน็ตแต่ไม่ใช่มาตรฐาน บางรายการเสนอ おやで เป็นรูปกันเองของ おやすみ หรือการซ้ำคำว่า おやすみおやすみ เป็นรูปสำหรับเด็ก แต่ภาษาญี่ปุ่นในชีวิตประจำวันไม่ได้ใช้เช่นนั้น お休みください มีอยู่จริงในความหมาย «เชิญพักผ่อน» แต่พบได้น้อยและฟังดูเป็นพิธีการในบทสนทนาประจำวัน ประโยคที่ไพเราะมาก เช่น การอวยพรให้ «มีคืนที่หลับได้» เป็นการประดิษฐ์เชิงวรรณกรรม ไม่ใช่สำนวนในชีวิตประจำวัน หากไม่แน่ใจ ให้ใช้ おやすみなさい กับผู้ใหญ่ และ おやすみ กับคนใกล้ชิด
ความสับสนที่พบบ่อย
ความสับสนหลักอยู่ที่คู่คำไทย «สวัสดีตอนเย็น» กับ «ราตรีสวัสดิ์» ภาษาไทยใช้ «ราตรีสวัสดิ์» ทั้งตอนบอกลาและตอนอวยพรก่อนนอน ส่วนภาษาญี่ปุ่นแยกด้วย こんばんは และ おやすみなさい ชัดเจนกว่า ความสับสนที่สองคือระดับความเป็นทางการ こんばんは ใช้กับคนแปลกหน้าได้ แต่ おやすみ เป็นคำใกล้ชิดหรือระดับครอบครัว ความสับสนที่สามคือการเขียน こんばんは ลงท้ายด้วย は แม้จะออกเสียง «wa» ส่วน おやすみ ไม่มีอนุภาคเลย
คำถามที่พบบ่อย
おやすみ ใช้เป็นคำทักทายได้ไหม ไม่ควรใช้เป็นคำทักทายเมื่อพบกัน เพราะเป็นคำบอกลาหรือคำอวยพรก่อนนอน ถ้าเจอกันตอนกลางคืนให้ใช้ こんばんは
こんばんは ใช้ตอนเช้าได้ไหม ไม่ได้ เพราะเป็นคำเฉพาะช่วงเย็นถึงกลางคืน ตอนเช้าใช้ おはようございます และตอนบ่ายใช้ こんにちは
おやすみ ใช้กับหัวหน้าได้ไหม ได้แต่ควรใช้รูปเต็ม おやすみなさい เพื่อความสุภาพ และใช้เมื่อสถานการณ์เหมาะสม เช่น วางสายประชุมดึกหรือจบกะกลางคืน
บทสรุป
こんばんは ใช้ทักทายใครตอนเย็นหรือกลางคืน ส่วน おやすみ หรือ おやすみなさい ใช้บอกลาหรืออวยพรให้หลับฝันดี สำนวนแรกคือ 今晩は ที่มีอนุภาคหัวข้อ は ส่วนสำนวนที่สองคือคำนำหน้าสุภาพ お รวมกับ 休み แปลว่า «การพักผ่อน» เรียนคู่นี้เป็นคำทักทายและคำบอกลา ไม่ใช่สองการแปลของ «ราตรีสวัสดิ์» แล้วการใช้จะง่ายขึ้น เมื่อพบกันใช้ こんばんは เมื่อบอกลาตอนกลางคืนใช้ おやすみなさい
อ่านคำทักทายญี่ปุ่นเพิ่มเติม: โอฮาโยโกะไซมัสแปลว่าอะไร, คอนนิจิวะและที่มา, คำทักทายตั้งแต่เช้าถึงสวัสดี, คำทักทายและคำบอกลา และ เก็งกิกับวิธีถามสารทุกข์สุขดิบ






ชุมชน
ความคิดเห็น
0 ความคิดเห็น
ยังไม่มีความคิดเห็นที่เผยแพร่ในภาษานี้
ส่งความคิดเห็น