ต้นกำเนิดของ Sony - ความสำเร็จยิ่งใหญ่ของบริษัทญี่ปุ่นขนาดเล็ก

หลังสงครามโลกครั้งที่สองจบได้ไม่ถึงปี วิศวกรสองคนในโตเกียวตั้งบริษัทด้วยทุน 190,000 เยน ในห้องของห้างสรรพสินค้าที่ถูกระเบิด ผลิตภัณฑ์ชิ้นแรกที่คนมักเล่าต่อกันไม่ใช่วิทยุ แต่เป็นหม้อหุงข้าวไฟฟ้าที่หุงได้ทั้งไหม้และดิบ จนแทบไม่มีใครซื้อ

จากจุดนั้น Sony ไม่ได้กลายเป็นแค่ผู้ผลิตเครื่องใช้ไฟฟ้าของญี่ปุ่น บริษัทนี้เปลี่ยนวิธีที่คนฟังเพลงระหว่างเดินทาง ถ่ายวิดีโอติดตัว และเล่นเกมที่บ้าน แต่เส้นทางไม่ได้พุ่งตรงจากวิทยุทรานซิสเตอร์ไปสู่ Walkman

โตเกียวสึชินโคเกียวและทุน 190,000 เยน

Sony ก่อตั้งเมื่อวันที่ 7 พฤษภาคม 1946 ในชื่อ Tokyo Tsushin Kogyo (โตเกียวสึชินโคเกียว หรือ Totsuko) โดยมาซารุ อิบุกะ และอากิโอะ โมริตะ พนักงานราวยี่สิบคน ทุนจดทะเบียน 190,000 เยน ไม่ใช่ตัวเลขกลม ๆ ที่เล่ากันว่า “เกือบสองแสน” ปีก่อนหน้านั้น อิบุกะเปิดโตเกียวสึชินเคนคิวโจที่ชั้นสามของห้างชิโรกิยะ (Shirokiya) ย่านนิฮมบาชิ เพื่อซ่อมวิทยุและทำอุปกรณ์สื่อสาร

หม้อหุงข้าวไฟฟ้าช่วงปลายทศวรรษ 1940 เป็นความพยายามเข้าสู่สินค้าในบ้าน หม้อไม้กับขั้วอะลูมิเนียมหุงข้าวไม่สม่ำเสมอ ขึ้นกับชนิดข้าวและปริมาณน้ำ ผลคือสินค้าไม่ไปถึงตลาดอย่างที่หวัง ปี 1950 บริษัทเปิดตัวเครื่องบันทึกเทป Type-G เครื่องบันทึกเทปแม่เหล็กเครื่องแรกของญี่ปุ่น ยอดขายช่วงแรกก็ไม่พุ่ง เพราะคนทั่วไปยังไม่เห็นว่าต้องใช้มันทำไม

สิงหาคม 1955 จึงเป็นจุดพลิกกับ Sony TR-55 วิทยุทรานซิสเตอร์เครื่องแรกที่วางขายในญี่ปุ่น ไม่ใช่เครื่องแรกของโลก เพราะ Regency TR-1 ในสหรัฐออกมาก่อนในปี 1954 แต่ TR-55 คือเครื่องที่ทำให้ชื่อ Sony เริ่มติดบนสินค้า ในยุคที่ของญี่ปุ่นยังถูกมองว่าถูกและไม่ทน โมริตะต้องการแบรนด์สั้นที่คนต่างชาติออกเสียงได้

ชื่อ Sony มาจากไหน

ชื่อ Sony มาจากคำละติน sonus ซึ่งเป็นรากของคำว่า sound และ sonic ผสมกับคำสแลงอังกฤษ sonny boy ที่หมายถึงหนุ่มไฟแรง ชื่อบริษัททางการยังเป็นโตเกียวสึชินโคเกียวอยู่จนถึงมกราคม 1958 จึงเปลี่ยนเป็น Sony Corporation เพราะคนนอกญี่ปุ่นออกเสียงชื่อเดิมลำบาก

ความสำเร็จของวิทยุพกพา Walkman และ Handycam

ด้วยแรงส่งของ TR-55 บริษัทเร่งทำวิทยุให้พกได้จริง ปี 1957 เปิดตัว Sony TR-63 วิทยุขนาดกระเป๋าเสื้อที่ดึงความสนใจผู้ซื้อนอกญี่ปุ่น ปี 1960 จึงตั้ง Sony Corporation of America ที่นิวยอร์ก และเปิดโทรทัศน์ทรานซิสเตอร์พกพา TV8-301

ผลิตภัณฑ์ที่มีอิทธิพลที่สุดอาจเป็น Walkman รุ่นแรก TPS-L2 วางขายในญี่ปุ่นวันที่ 1 กรกฎาคม 1979 วิศวกรสงสัยว่าใครจะซื้อเครื่องที่อัดเสียงไม่ได้ แต่โมริตะดันโครงการต่อ เดือนแรกขายช้า หลังจากนั้นกลายเป็นปรากฏการณ์ สาย Walkman ทั้งตระกูลขายได้หลายร้อยล้านเครื่องทั่วโลก เพราะเครื่องเล่นเทปพกพาเปลี่ยนวิธีฟังเพลงระหว่างเดิน

ปี 1984 บริษัทเปิด D-50 เครื่องเล่นซีดีพกพาเครื่องแรกของโลก ซึ่งต่อมาถูกเรียกว่า Discman เมื่อเทปและซีดีถูกไฟล์ดิจิทัลแซง อิทธิพลของรูปแบบพกเพลงติดตัวยังอยู่จนถึงเครื่องเล่นในกระเป๋าทุกวันนี้ เส้นนี้ยังไปไกลถึงย่านอิเล็กทรอนิกส์อย่าง อากิฮาบาระ ที่คนไปล่าแกดเจ็ตญี่ปุ่น

ส่วน Handycam ที่คนมักนึกภาพกล้องวิดีโอเล็ก ๆ คือรุ่น CCD-TR55 ปี 1989 กล้องวิดีโอ 8 มม. ขนาดประมาณพาสปอร์ต ไม่ใช่กล้องวิดีโอยุคแรกของบริษัท แต่เป็นรุ่นที่ทำให้การถ่ายคลิปติดตัวกลายเป็นเรื่องในบ้าน มันอยู่คนละชั้นกับ สิ่งประดิษฐ์ญี่ปุ่น ที่ตั้งใจตลก แต่ก็บอกอะไรคล้ายกัน: ของเล็ก ๆ จากญี่ปุ่นเปลี่ยนนิสัยประจำวันได้

เพลง ภาพยนตร์ และ PlayStation

Sony ไม่ได้อยู่แค่เครื่องอิเล็กทรอนิกส์ ปี 1988 บริษัทซื้อ CBS Records ค่ายเพลงใหญ่ และปีถัดมาซื้อ Columbia Pictures Entertainment พร้อมสิทธิ์ในแคตตาล็อกภาพยนตร์ ทำให้ Sony Pictures Entertainment ก้าวเข้าสู่วงการบันเทิงทันที

นินเทนโดและเซก้าครองตลาดเกมมาตั้งแต่ทศวรรษ 1980 เห็นการเติบโตนั้น บริษัทจึงตั้ง Sony Computer Entertainment ในปี 1993 เพื่อลงตลาดโลก วันที่ 3 ธันวาคม 1994 เปิดตัวคอนโซล PlayStation ในญี่ปุ่น จุดนี้เปลี่ยนน้ำหนักของ Sony จากเครื่องเสียงและวิดีโอ ไปสู่เกมในบ้านอย่างที่เล่าไว้ในเรื่อง วิดีโอเกมในญี่ปุ่น

สาย PlayStation พิสูจน์แล้วว่าเป็นแหล่งรายได้ยาวนาน PlayStation 2 ยังคงเป็นเครื่องเล่นเกมที่ขายดีที่สุดรุ่นหนึ่งของโลก มียอดขายกว่า 160 ล้านเครื่อง ไม่ใช่แค่ “กว่า 150 ล้าน” ตามตัวเลขเก่าที่เล่าต่อกัน

นี่คือเส้นสั้น ๆ ของบริษัทที่เริ่มในญี่ปุ่นแล้วกลายเป็นหนึ่งในแบรนด์ที่บ้านใครหลายหลังมีของวางอยู่ คุณมีหรือเคยมีผลิตภัณฑ์ Sony ที่บ้านไหม? ใครที่อยู่ในยุค Walkman?