สวัสดีทุกคน สบายดีไหม? หลายคนคงเคยได้ยินว่าญี่ปุ่นผลิตไฟฟ้าจำนวนมากจากโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ และในบทความนี้ผมจะเล่าถึงความสัมพันธ์ระหว่างญี่ปุ่นกับพลังงานนิวเคลียร์ ตั้งแต่เตาปฏิกรณ์เชิงพาณิชย์เครื่องแรกเมื่อปี 1966 ผ่านอุบัติเหตุฟุกุชิมะในปี 2011 ไปจนถึงการกลับมาเดินเครื่องอีกครั้งในปี 2026
อุบัติเหตุที่โรงไฟฟ้าฟุกุชิมะ ไดอิจิเกิดขึ้นในเดือนมีนาคม 2011 หลังจากแผ่นดินไหวและสึนามิโทโฮกุ 2011 แม้จะไม่มีผู้เสียชีวิตจากรังสีเฉียบพลันในเหตุการณ์นั้น แต่ประชาชนรอบโรงไฟฟ้าต้องอพยพ และการรื้อถอนยังต้องใช้เวลาอีกหลายทศวรรษ ผมจะเล่าเรื่องนี้อย่างตรงไปตรงมาและอธิบายว่าญี่ปุ่นตัดสินใจเดินหน้าใช้พลังงานนิวเคลียร์ต่อได้อย่างไร
สารบัญ 12
ญี่ปุ่นกับอุตสาหกรรมพลังงาน
เตาปฏิกรณ์เชิงพาณิชย์เครื่องแรกของญี่ปุ่นเริ่มเดินเครื่องในปี 1966 และพลังงานนิวเคลียร์กลายเป็นยุทธศาสตร์สำคัญของประเทศมาตั้งแต่ปี 1973 หลังวิกฤตน้ำมันครั้งแรก แผนนี้ถูกทบทวนอย่างจริงจังหลังอุบัติเหตุฟุกุชิมะ แต่ญี่ปุ่นก็ยืนยันว่าจะใช้พลังงานนิวเคลียร์ต่อไปในฐานะแหล่งไฟฟ้าที่มั่นคง
ก่อนปี 2011 ญี่ปุ่นผลิตไฟฟ้าประมาณ 30% จากเตาปฏิกรณ์ และมีแผนจะเพิ่มเป็นอย่างน้อย 40% ภายในปี 2017 แต่หลังอุบัติเหตุ ทุกเตาปฏิกรณ์ถูกหยุดเพื่อตรวจสอบความปลอดภัย ณ เดือนกันยายน 2026 ญี่ปุ่นมีเตาปฏิกรณ์ที่ใช้งานได้ 33 เครื่อง กลับมาเดินเครื่องแล้ว 15 เครื่อง และอีก 7 เครื่องอยู่ระหว่างการขออนุมัติ ส่วนที่เหลือยังหยุดเดินเครื่องและบางส่วนกำลังรอการปลดระวาง
ญี่ปุ่นเป็นประเทศเดียวที่เคยถูกโจมตีด้วยอาวุธนิวเคลียร์ในยามสงคราม โดยมีผู้เสียชีวิตในฮิโรชิมาและนางาซากิรวมกันกว่า 100,000 คน หลังสงคราม ญี่ปุ่นเลือกใช้เทคโนโลยีนิวเคลียร์เพื่อการผลิตไฟฟ้าอย่างสันติ และสร้างอุตสาหกรรมที่พึ่งพาตนเองได้ในระดับหนึ่ง
บทเรียนจากฟุกุชิมะ
วันที่ 11 มีนาคม 2011 แผ่นดินไหวขนาด 9.0 นอกชายฝั่งโทโฮกุทำให้เกิดคลื่นสึนามิในญี่ปุ่นสูงกว่า 10 เมตร ซึ่งพัดเข้าชายฝั่งตะวันออกเฉียงเหนือ มีผู้เสียชีวิตราว 19,500 คน จากนั้นคลื่นได้ตัดระบบไฟฟ้าสำรองของโรงไฟฟ้าฟุกุชิมะ ไดอิจิ ทำให้เตาปฏิกรณ์ 1, 2 และ 3 สูญเสียระบบหล่อเย็น เชื้อเพลิงหลอมละลาย และเกิดการระเบิดของไฮโดรเจน ส่วนอาคารของเครื่องที่ 4 ก็เสียหายจากแรงระเบิดของไฮโดรเจนเช่นกัน
เหตุการณ์นี้ทำให้ประชาชนราว 100,000 คนต้องอพยพออกจากพื้นที่โดยรอบ และในหมู่ผู้อพยพมีผู้เสียชีวิตจากผลกระทบของภัยพิบัติอีกกว่า 2,300 คน ญี่ปุ่นยอมรับในปี 2018 ว่าอดีตพนักงานโรงไฟฟ้ารายหนึ่งเสียชีวิตด้วยมะเร็งปอดที่เกิดจากการสัมผัสรังสี นี่เป็นกรณีแรกที่รัฐบาลยอมรับความเชื่อมโยงดังกล่าว

การรื้อถอนเตาปฏิกรณ์ทั้งสี่เครื่องที่เสียหายเป็นงานที่ใช้เวลาหลายทศวรรษ ปัญหาที่ยากที่สุดคือการเก็บกู้เชื้อเพลิงหลอมละลายจากภายในอาคาร ซึ่งต้องใช้หุ่นยนต์และอุปกรณ์พิเศษ ขณะเดียวกัน ญี่ปุ่นต้องจัดการน้ำที่ปนเปื้อนซึ่งสะสมอยู่ในโรงไฟฟ้า
น้ำเหล่านี้ผ่านระบบ ALPS เพื่อกำจัดสารกัมมันตรังสีส่วนใหญ่ ยกเว้นทริเทียม และถูกเก็บในถังกว่า 1,000 ถัง ความจุรวมประมาณ 1.37 ล้านลูกบาศก์เมตร ตั้งแต่เดือนสิงหาคม 2023 ญี่ปุ่นเริ่มระบายน้ำที่ผ่านการเจือจางลงสู่ทะเลภายใต้การติดตามของทบวงการพลังงานปรมาณูระหว่างประเทศ (IAEA) มาตรการนี้ยังถูกตั้งคำถามจากชาวประมงและประเทศเพื่อนบ้าน และเป็นเหตุผลหนึ่งที่ทำให้ความเชื่อมั่นต่อพลังงานนิวเคลียร์ในญี่ปุ่นยังแบ่งเป็นสองฝั่ง
สถานการณ์พลังงานของญี่ปุ่น
ญี่ปุ่นนำเข้าพลังงานมากกว่า 80% ของความต้องการพลังงานขั้นต้น ตัวเลขนี้สูงมากสำหรับประเทศที่มีเศรษฐกิจขนาดใหญ่เป็นอันดับต้น ๆ ของโลก การขาดแคลนน้ำมัน ถ่านหิน และก๊าซธรรมชาติเป็นปัจจัยสำคัญที่กำหนดนโยบายพลังงานมาตลอดศตวรรษที่ 20
หลังสงครามโลกครั้งที่สอง ญี่ปุ่นฟื้นตัวทางอุตสาหกรรมอย่างรวดเร็วและต้องนำเข้าน้ำมันจากตะวันออกกลางจำนวนมาก วิกฤตน้ำมันปี 1973 ทำให้รัฐบาลตระหนักว่าการพึ่งพาน้ำมันเพียงอย่างเดียวมีความเสี่ยง ญี่ปุ่นจึงเร่งกระจายแหล่งพลังงานและลงทุนในโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ ขณะนั้นมีเตาปฏิกรณ์เดินเครื่องอยู่ 5 เครื่อง
หลังฟุกุชิมะ ญี่ปุ่นต้องนำเข้าก๊าซธรรมชาติเหลว (LNG) เพิ่มขึ้นเพื่อชดเชยไฟฟ้าที่หายไป มูลค่าการนำเข้า LNG พุ่งจากประมาณ 20,000 ล้านดอลลาร์ในปี 2010 เป็น 70,000 ล้านดอลลาร์ในปี 2013 และมีโครงการโรงไฟฟ้าถ่านหินใหม่ 43 โครงการที่วางแผนหรืออยู่ระหว่างก่อสร้างในช่วงเดียวกัน
สถานการณ์เริ่มเปลี่ยนเมื่อเตาปฏิกรณ์กลับมาเดินเครื่องทีละเครื่อง ในปีงบประมาณ 2024 พลังงานนิวเคลียร์มีสัดส่วน 9.4% ของการผลิตไฟฟ้า พลังงานหมุนเวียน 23.1% และไฟฟ้าจากเชื้อเพลิงฟอสซิล 67.5% ตัวเลขนี้ยังต่ำกว่าเป้าหมาย 20% ในปี 2040 แต่แสดงให้เห็นทิศทางที่ญี่ปุ่นกำลังกลับไป
รัฐบาลหลังอุบัติเหตุฟุกุชิมะ
หลังฟุกุชิมะ รัฐบาลพรรคประชาธิปัตย์ญี่ปุ่น (DPJ) ตั้งสภาการพลังงานและสิ่งแวดล้อม (Enecan) ขึ้นในเดือนกรกฎาคม 2011 เพื่อกำหนดทิศทางพลังงานถึงปี 2050 สภานี้เสนอทางเลือกให้พลังงานนิวเคลียร์มีสัดส่วน 0%, 15% หรือ 20-25% ในระยะกลาง และตัดทางเลือก 36% ออก ก่อนที่คณะกรรมการพลังงานปรมาณูและสภาสิ่งแวดล้อมกลางจะกลับไปอยู่ในสถานะเดิมในปี 2012
รัฐบาลญี่ปุ่นใช้แผนพลังงานพื้นฐานฉบับที่ 4 ในปี 2014 โดยกำหนดให้พลังงานนิวเคลียร์เป็นแหล่งไฟฟ้าพื้นฐานที่ต้องใช้อย่างปลอดภัย ควบคู่กับมาตรการรับมือการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ แผนนี้มีอายุ 20 ปีและสะท้อนการประนีประนอมระหว่างความกังวลเรื่องความปลอดภัยกับความจำเป็นด้านพลังงาน
ในปี 2015 รัฐบาลอนุมัติแผนการผลิตไฟฟ้าถึงปี 2030 ซึ่งกำหนดสัดส่วนนิวเคลียร์ไว้ที่ 20-22% พลังงานหมุนเวียน 22-24% LNG 27% และถ่านหิน 26% พร้อมเป้าหมายลดการปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ 21.9% เมื่อเทียบกับปี 2013 และเพิ่มอัตราการพึ่งพาตนเองด้านพลังงานเป็น 24.3% จาก 6.3% ในปี 2012
ในช่วงหลังปี 2011 บริษัทขนาดใหญ่ของญี่ปุ่นอย่าง Mitsui และ Mitsubishi ลงทุนในกำลังการผลิต LNG มากขึ้น เพื่อรักษาความมั่นคงของไฟฟ้าระหว่างที่เตาปฏิกรณ์ยังหยุดอยู่
การพัฒนาโครงการนิวเคลียร์
โครงการวิจัยนิวเคลียร์ของญี่ปุ่นเริ่มในปี 1954 และกฎหมายพื้นฐานพลังงานปรมาณูผ่านในปี 1955 กฎหมายนี้จำกัดการใช้เทคโนโลยีนิวเคลียร์เพื่อวัตถุประสงค์สันติ และวางหลักการสามข้อ ได้แก่ วิธีประชาธิปไตย การจัดการอิสระ และความโปร่งใส ซึ่งยังเป็นรากฐานของกิจกรรมนิวเคลียร์จนถึงทุกวันนี้
คณะกรรมการพลังงานปรมาณูญี่ปุ่น (JAEC) จัดตั้งขึ้นในปี 1956 เพื่อกำกับดูแลการพัฒนาและการใช้พลังงานนิวเคลียร์ จากนั้นมีสถาบันวิจัยและหน่วยงานกำกับดูแลเกิดขึ้นตามมาอีกหลายแห่ง
ก้าวแรกสู่พลังงานนิวเคลียร์ของญี่ปุ่น
เตาปฏิกรณ์เครื่องแรกที่ผลิตไฟฟ้าในญี่ปุ่นคือ Japan Power Demonstration Reactor (JPDR) ซึ่งเดินเครื่องระหว่างปี 1963 ถึง 1976 และให้ข้อมูลสำคัญสำหรับการออกแบบเตาปฏิกรณ์เชิงพาณิชย์ในรุ่นหลัง
ญี่ปุ่นนำเข้าเตาปฏิกรณ์เชิงพาณิชย์เครื่องแรกจากสหราชอาณาจักร คือ Tokai 1 ซึ่งเป็นเตาปฏิกรณ์ระบายความร้อนด้วยก๊าซแบบ Magnox ขนาด 160 เมกะวัตต์ สร้างโดย GEC และเดินเครื่องตั้งแต่เดือนกรกฎาคม 1966 ถึงเดือนมีนาคม 1998
หลัง Tokai 1 ญี่ปุ่นหันมาสร้างเตาปฏิกรณ์น้ำเบา (LWR) ที่ใช้ยูเรเนียมเสริมสมรรถนะ ทั้งแบบน้ำเดือด (BWR) และแบบน้ำอัดความดัน (PWR) ในปี 1970 เตาปฏิกรณ์สามเครื่องแรกในกลุ่มนี้เริ่มเดินเครื่องเชิงพาณิชย์
บริษัทญี่ปุ่นอย่าง Hitachi, Toshiba และ Mitsubishi Heavy Industries ซื้อเทคโนโลยีจากสหรัฐฯ และค่อย ๆ พัฒนาความสามารถในการออกแบบและก่อสร้างเอง จนกลายเป็นผู้ผลิตเตาปฏิกรณ์รายสำคัญของโลก
มาตรการปรับปรุงพลังงานนิวเคลียร์
เทคโนโลยีนิวเคลียร์พัฒนาตลอดเวลา เตาปฏิกรณ์จึงต้องได้รับการปรับปรุงและตรวจสอบอย่างต่อเนื่อง รัฐบาลญี่ปุ่นและอุตสาหกรรมจึงร่วมกันกำหนดมาตรฐานการออกแบบที่สูงขึ้น
ในปี 1975 กระทรวงการค้าระหว่างประเทศและอุตสาหกรรม (MITI) ร่วมกับอุตสาหกรรมพลังงานนิวเคลียร์เริ่มโครงการปรับปรุงและมาตรฐานเตาปฏิกรณ์น้ำเบา โครงการนี้แบ่งเป็นสามระยะและดำเนินไปจนถึงปี 1985 ระยะแรกและระยะที่สองปรับปรุงเตาปฏิกรณ์ BWR และ PWR ที่มีอยู่ ส่วนระยะที่สามเพิ่มขนาดเป็น 1,300-1,400 เมกะวัตต์ และพัฒนาเป็น Advanced BWR (ABWR) กับ Advanced PWR (APWR)
ศูนย์วิจัยพลังงานนิวเคลียร์ในญี่ปุ่น
รัฐบาลญี่ปุ่นจัดตั้งศูนย์วิจัยและหน่วยงานด้านเชื้อเพลิงนิวเคลียร์หลายแห่ง เพื่อสนับสนุนการพัฒนาเทคโนโลยีและการจัดการวัฏจักรเชื้อเพลิง
องค์กรสำคัญที่ดำเนินงานมาจนถึงปลายทศวรรษ 1990 คือ Power Reactor and Nuclear Fuel Development Corporation (PNC) ซึ่งทำงานตั้งแต่การสำรวจยูเรเนียมในออสเตรเลียไปจนถึงการจัดการของเสียกัมมันตรังสีระดับสูง
หลังเกิดอุบัติเหตุสองครั้งและถูกวิจารณ์เรื่องการบริหารความปลอดภัย รัฐบาลได้ปรับโครงสร้าง PNC เป็น Japan Nuclear Cycle Development Institute (JNC) ในปี 1998 เพื่อเน้นการวิจัยเตาปฏิกรณ์เพาะพันธุ์เชื้อเพลิงแบบเร็วและการแปรรูปเชื้อเพลิงใช้แล้ว
ในปี 2005 JNC รวมกับสถาบันวิจัยพลังงานปรมาณูญี่ปุ่น (JAERI) กลายเป็นองค์การพลังงานปรมาณูญี่ปุ่น (JAEA) ซึ่งยังเป็นหน่วยงานหลักด้านการวิจัยและพัฒนานิวเคลียร์ของประเทศ
ญี่ปุ่นยังลงทุนในเตาปฏิกรณ์เพาะพันธุ์เชื้อเพลิงแบบเร็ว โดยสร้าง Monju เป็นต้นแบบ แต่เกิดเหตุโซเดียมรั่วในปี 1995 และรัฐบาลตัดสินใจปลดระวางในปี 2016 แม้ญี่ปุ่นยังคงวิจัยเทคโนโลยีเตาปฏิกรณ์แบบเร็วต่อไป
การเมืองกับพลังงานนิวเคลียร์
หลังฟุกุชิมะ รัฐบาลต้องหยุดกิจกรรมนิวเคลียร์เกือบทั้งหมด เพราะแรงกดดันจากประชาชนและความกังวลจากต่างประเทศ อุบัติเหตุครั้งนี้กลายเป็นข่าวไปทั่วโลกและเปลี่ยนวิธีที่ญี่ปุ่นพูดถึงพลังงาน
ผลการเลือกตั้งปี 2012 สะท้อนความเห็นของประชาชนเรื่องพลังงานนิวเคลียร์ พรรค DPJ ที่สัญญาจะเลิกใช้พลังงานนิวเคลียร์ภายในปี 2040 ได้เพียงไม่ถึง 60 ที่นั่ง ขณะที่พรรค LDP ชนะในทุกเขตที่มีโรงไฟฟ้านิวเคลียร์
LDP กลับมาบริหารและผลักดันการกลับมาเดินเครื่องเตาปฏิกรณ์ที่ผ่านมาตรฐานใหม่ ขณะเดียวกันก็ส่งเสริมพลังงานแสงอาทิตย์และ LNG ไปพร้อมกัน
การกลับมาเดินเครื่องและการกำกับดูแล
การกลับมาเดินเครื่องเตาปฏิกรณ์ของญี่ปุ่นเป็นกระบวนการที่ช้าและเข้มงวด เพราะแต่ละเครื่องต้องผ่านการตรวจสอบของคณะกรรมการกำกับดูแลพลังงานนิวเคลียร์ (NRA) ซึ่งตั้งขึ้นในปี 2012 หลังฟุกุชิมะ มาตรฐานใหม่ในปี 2013 กำหนดให้โรงไฟฟ้าต้องมีมาตรการรับมือแผ่นดินไหว สึนามิ และเหตุฉุกเฉินหนักกว่าที่เคย
หลังการกลับมาเดินเครื่องครั้งแรกในปี 2015 ญี่ปุ่นทยอยเปิดเตาปฏิกรณ์อีกหลายเครื่อง ในเดือนตุลาคม 2024 เตาปฏิกรณ์โอนางาวะ 2 กลับมาเดินเครื่อง และตามด้วยชิมะเนะ 2 ในเดือนธันวาคม ปีเดียวกัน จากนั้นในวันที่ 21 มกราคม 2026 เตาปฏิกรณ์หมายเลข 6 ของโรงไฟฟ้าคาชิวาซากิ-คาริวะ ซึ่งเป็นโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ที่ใหญ่ที่สุดในโลกเมื่อวัดจากกำลังผลิตรวม ได้กลับมาเดินเครื่องเป็นครั้งแรกนับตั้งแต่ปี 2011 และเริ่มเดินเชิงพาณิชย์ในเดือนเมษายน
ปัจจุบันมีเตาปฏิกรณ์ที่กลับมาเดินเครื่องแล้ว 15 เครื่องจาก 33 เครื่องที่ใช้งานได้ และอีก 7 เครื่องอยู่ระหว่างการขออนุมัติ การกลับมาแต่ละครั้งต้องใช้เงินลงทุนมหาศาลในการติดตั้งระบบความปลอดภัยเพิ่มเติม เช่น ระบบระบายความดันแบบมีตัวกรองสำหรับเตาปฏิกรณ์น้ำเดือด
เส้นทางยังมีอุปสรรค ในเดือนพฤศจิกายน 2024 NRA ปฏิเสธคำขอของเตาปฏิกรณ์สึรูกะ 2 เพราะพบรอยเลื่อนที่ยังเคลื่อนไหวอยู่ใต้โรงไฟฟ้า ในเดือนกันยายน 2026 Chubu Electric ถอนคำขอสำหรับฮามาโอกะ 3 และ 4 หลังคณะกรรมการอิสระพบว่าข้อมูลแผ่นดินไหวที่ส่งให้หน่วยงานกำกับดูแลถูกบิดเบือนมาตั้งแต่ราวปี 2012 และผู้บริหารบริษัทประกาศลาออก
แผนพลังงานถึงปี 2040
ในเดือนกุมภาพันธ์ 2025 คณะรัฐมนตรีอนุมัติแผนพลังงานพื้นฐานฉบับที่ 7 ซึ่งกำหนดสัดส่วนการผลิตไฟฟ้าในปีงบประมาณ 2040 ไว้ที่นิวเคลียร์ประมาณ 20% พลังงานหมุนเวียน 40-50% และไฟฟ้าจากเชื้อเพลิงฟอสซิล 30-40% แผนนี้ถอดถ้อยคำเดิมที่ระบุว่าจะลดการพึ่งพานิวเคลียร์ให้มากที่สุดออก
ในเดือนกรกฎาคม 2026 ที่ประชุมรัฐมนตรีด้านนโยบายนิวเคลียร์เห็นชอบแนวทางใหม่ที่ต้องการทดแทนเตาปฏิกรณ์เก่าประมาณ 2-5 เครื่องภายในทศวรรษ 2040 และ 11-14 เครื่องภายในทศวรรษ 2050 เพื่อรักษาสัดส่วน 20% ไว้ แนวทางนี้รวมถึงการก่อสร้างเตาปฏิกรณ์รุ่นใหม่และการขยายอายุการใช้งานโรงไฟฟ้าบางแห่ง
ตัวเลขล่าสุดแสดงให้เห็นว่าญี่ปุ่นยังต้องเดินอีกไกล ในปีงบประมาณ 2024 พลังงานนิวเคลียร์มีสัดส่วนเพียง 9.4% ของการผลิตไฟฟ้า ขณะที่ไฟฟ้าจากเชื้อเพลิงฟอสซิลยังอยู่ที่ 67.5% การเพิ่มสัดส่วนนิวเคลียร์เป็น 20% ภายในปี 2040 จึงต้องอาศัยการกลับมาเดินเครื่องเพิ่มและการก่อสร้างโรงไฟฟ้าใหม่พร้อมกัน
ความเห็นของผม
ผมไม่คิดว่าโรงไฟฟ้านิวเคลียร์เป็นอันตรายต่อสังคมโดยธรรมชาติ ปัญหาสำคัญอยู่ที่การออกแบบ การบำรุงรักษา และการกำกับดูแล ผมจึงวิจารณ์ประเทศที่ใช้พลังงานนิวเคลียร์เพื่อแสดงอำนาจ เช่น รัสเซียและสหรัฐอเมริกา ซึ่งยังคงสะสมอาวุธนิวเคลียร์ไว้จำนวนมาก
ญี่ปุ่นไม่ค่อยประมาทเรื่องโครงสร้างพื้นฐานและความปลอดภัย วิศวกรและบริษัทญี่ปุ่นพัฒนามาตรฐานอย่างต่อเนื่อง ทั้งในอาคารพาณิชย์ ในเมือง ในบ้านเรือน และในโรงงาน สาเหตุหลักของฟุกุชิมะคือสึนามิที่ใหญ่เกินกว่าการป้องกันในขณะนั้นจะรับมือได้

ญี่ปุ่นไม่มีทรัพยากรธรรมชาติมากเหมือนบราซิล ประเทศนี้เป็นภูเขาส่วนใหญ่ พื้นที่ราบมีจำกัด และต้องนำเข้าพลังงานเป็นส่วนใหญ่ ด้วยเหตุนี้ การเลือกใช้พลังงานนิวเคลียร์จึงเป็นเรื่องของความมั่นคงทางพลังงานเป็นหลัก
ความเห็นเรื่องนี้แตกต่างกันได้ ผมยินดีฟังเหตุผลของคนที่คิดต่าง หากมีข้อสงสัยหรือข้อมูลเพิ่มเติม แสดงความเห็นไว้ด้านล่างได้เลย แต่ก่อนจากกัน ผมอยากย้ำว่าสึนามิที่คร่าชีวิตผู้คนหลายพันคนคือสาเหตุหลักของความเสียหายที่ฟุกุชิมะ
ทั้งหมดนี้คือเรื่องราวของพลังงานนิวเคลียร์ในญี่ปุ่น หากมีคำถาม ข้อเสนอแนะ หรือคำวิจารณ์ ฝากความเห็นไว้ด้านล่าง ขอบคุณผู้อ่านที่ติดตามจนถึงบรรทัดสุดท้าย แล้วพบกันใหม่ในบทความหน้า






ชุมชน
ความคิดเห็น
0 ความคิดเห็น
ยังไม่มีความคิดเห็นที่เผยแพร่ในภาษานี้
ส่งความคิดเห็น